Dobrzyń nad Wisłą

Położenie:
Miasto leży na Pojezierzu Dobrzyńskim nad Wisłą (spiętrzoną w Zbiornik Włocławski), na południowy wschód od Lipna. Najbardziej charakterystyczną cechą Dobrzynia jest położenie na wysokim brzegu Wisły na poziomie ok. 100 m n.p.m.

Historia:
Dawny gród kasztelański, znany od 1065 r. W 1228 r. książę Konrad Mazowiecki osadził tu zakon rycerski Braci Chrystusowych, zwanych także Dobrzyńskimi (przejął ich później zakon krzyżacki). W połowie XIII w. nastąpiła lokacja miasta na prawie chełmińskim. W XIV w. Dobrzyń stał się ośrodkiem ziemi dobrzyńskiej, odrębnej jednostki z własnym (do 1717 r.) sejmikiem. Miasto rozwijało się jako ośrodek handlowy i siedziba komory celnej na szlaku wiślanym. W 1409 r. Krzyżacy spalili miasto, a ludność wymordowali, lecz jeszcze w tym samym stuleciu Dobrzyń był ponownie znaczącym ośrodkiem miejskim. Jednak po zniszczeniach w wyniku wojen szwedzkich z XVII w. podupadł i dawnego znaczenia już nie odzyskał. Nie dźwignął się gospodarczo także w XIX i XX w., na skutek braku kolei, mostu na Wiśle i pominięcia przez główne drogi.
W Dobrzyniu urodził się znany uczony z XVII w. Adam Amandy Kochański (astronom, matematyk, filozof, konstruktor zegarów, nadworny matematyk i bibliotekarz Jana III Sobieskiego). Podobno stąd pochodziła Nawojka, pierwsza kobieta, która w XV w. w męskim przebraniu dostała się na Akademię Krakowską i ukończyła tam studia.

Warto zwiedzić:
- zespół klasztorny pofranciszkański. Kościół z XIII/XIV w., kilkakrotnie zrujnowany i odbudowywany, przebudowany na przełomie XIX i XX w., zatracił swoje cechy stylowe. Wyposażenie barokowe, w kaplicy z XVIII w. ołtarz klasycystyczny z poł. XIX w. Przylegający do kościoła budynek dawnego klasztoru z XIV w. przebudowano w XVIII/XIX w.

źródła:
Jerzy Kwiatek, „Polska. Urokliwy świat małych miasteczek”, Sport i Turystyka MUZA SA, Warszawa 2003